Yıllık İzin Hakları: İş Kanunu 2026 Rehberi

Yıllık ücretli izin, Türkiye'de 4857 sayılı İş Kanunu ile güvence altına alınmış temel bir işçi hakkıdır ve işveren tarafından vazgeçilemez, devredilemez ve paraya çevrilemez bir kazanılmış haktır. KOBİ sahipleri ve muhasebeciler için yıllık izin yönetimi yalnızca bir özlük hakkı değil; aynı zamanda iş güvencesi davalarında, SGK denetimlerinde ve bordro maliyetlerinde doğrudan etkili bir uyum konusudur. Bu rehberde 2026 yılında geçerli yıllık izin kurallarını, gün sayılarını, izin ücreti hesabını ve sık yapılan hataları net biçimde ele alıyoruz.

Yıllık İzin Nedir ve Kim Hak Kazanır?

Yıllık ücretli izin, işçinin aynı işverene bağlı olarak en az bir yıl çalışmış olması koşuluyla kazandığı, ücreti tam olarak ödenen dinlenme hakkıdır. Bir yılı doldurmayan işçi yıllık izne hak kazanamaz; ancak deneme süresi de bu bir yıllık sürenin içinde sayılır. İşçinin işe başladığı tarih, izin hak ediş tarihinin hesaplanmasında esas alınır.

Önemli bir nokta: Yıllık izin hakkı, işyerinde kaç işçi çalıştığından bağımsız olarak doğar. İş Kanunu kapsamındaki tüm işyerleri bu yükümlülüğe tabidir; "az çalışanım var, yıllık izin vermek zorunda değilim" yaklaşımı hatalıdır ve ileride ciddi tazminat riski yaratır.

2026'da Kıdeme Göre Yıllık İzin Gün Sayıları

Yıllık izin süreleri çalışanın kıdemine (hizmet süresine) göre belirlenir ve İş Kanunu'nda alt sınırları yasayla sabittir. Bu süreler kısaltılamaz, ancak iş sözleşmesi veya toplu sözleşme ile artırılabilir. 2026 yılında geçerli temel kademe sürelerini aşağıda bulabilirsiniz:

• 1 yıldan 5 yıla kadar (5 dahil): Yılda en az 14 gün yıllık izin.
• 5 yıldan fazla, 15 yıldan az: Yılda en az 20 gün yıllık izin.
• 15 yıl ve daha fazla (15 dahil): Yılda en az 26 gün yıllık izin.

İki istisna mutlaka bilinmelidir: 18 yaşından küçük ve 50 yaşından büyük işçiler için yıllık izin, kıdemi ne olursa olsun en az 20 günden az olamaz. Yer altı maden işlerinde çalışanlara ise her kademede 4 gün ilave izin verilir.

Yıllık izin günleri hesaplanırken hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz. Yani 14 günlük izin kullanan bir çalışanın bu süreye denk gelen pazar günleri veya resmi tatiller izinden düşülmez; bu günler izne eklenir.

Yıllık İzin Ücreti Nasıl Hesaplanır?

İşveren, yıllık izne çıkan işçiye izin süresine ait ücreti izne başlamadan önce peşin olarak veya avans olarak ödemek zorundadır. İzin ücreti, işçinin normal çalışma karşılığı aldığı çıplak brüt ücret üzerinden hesaplanır; fazla mesai, prim ve sosyal yardımlar (yol, yemek gibi) izin ücreti hesabına dahil edilmez.

Günlük izin ücreti, aylık brüt ücretin 30'a bölünmesiyle bulunur. İzin ücretinden yasal kesintiler (SGK işçi payı %14 + işsizlik %1 = %15, gelir vergisi ve damga vergisi) yapılır. 2026'da asgari ücret tutarındaki kazanç gelir vergisi ve damga vergisinden istisnadır, dolayısıyla asgari ücretli bir çalışanın izin ücretinden bu vergiler kesilmez.

Sayılı Örnek: 14 Günlük Yıllık İzin Ücreti

Aylık brüt ücreti 40.000 TL olan, 3 yıllık kıdeme sahip bir çalışanı ele alalım. Bu çalışan 14 gün yıllık izne hak kazanır.

• Günlük brüt ücret: 40.000 TL / 30 = 1.333,33 TL
• 14 günlük brüt izin ücreti: 1.333,33 TL × 14 = 18.666,67 TL
• SGK işçi + işsizlik kesintisi (%15): 18.666,67 × 0,15 = 2.800,00 TL
• Kesinti sonrası kalan (vergi matrahı): 15.866,67 TL

Bu tutar üzerinden gelir vergisi (asgari ücret istisnası düşüldükten sonra kalan kısım için %15 ilk dilim) ve binde 7,59 damga vergisi hesaplanarak net izin ücreti bulunur. Hesabı manuel yapmak yerine güncel 2026 oranlarıyla otomatik sonuç almak için yıllık izin hesaplama aracını kullanabilirsiniz; gün sayısı ve net ücreti tek ekranda görürsünüz. Brüt-net dönüşümü için ise brüt net maaş hesaplama aracı pratik bir kontrol sağlar.

Kullanılmayan İzin ve İş Sözleşmesinin Feshi

Yıllık izin çalışma süresince paraya çevrilemez; işçi çalışırken "iznimi kullanmayayım, parasını al" diyemez. Ancak iş sözleşmesi herhangi bir nedenle (istifa, fesih, emeklilik) sona erdiğinde, kullanılmayan tüm yıllık izin günlerinin ücreti, sözleşmenin sona erdiği tarihteki çıplak brüt ücret üzerinden işçiye ödenir.

Bu, KOBİ'ler için en sık karşılaşılan dava sebeplerinden biridir. İzin defterini veya dijital izin kayıtlarını düzenli tutmayan işverenler, davada izin kullandırdığını ispat edemediği için tüm geçmiş yılların izin ücretini ödemek zorunda kalabilir. İzin ücreti alacağında zamanaşımı, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren 5 yıldır. Fesih sürecinde kıdem ve ihbar yükümlülüklerini de birlikte değerlendirmek için kıdem tazminatı hesaplama aracından yararlanabilirsiniz.

İşveren Yükümlülükleri ve Sık Yapılan Hatalar

İş Kanunu, yıllık izin yönetiminde işverene somut sorumluluklar yükler. Uyumsuzluk hem idari para cezası hem de tazminat riski doğurur:

• İzin defteri/kaydı tutmak: Her çalışan için kullanılan ve kalan izin günleri belgelenmelidir. İspat yükü işverendedir.
• İzni bölme sınırı: Yıllık izin tarafların anlaşmasıyla bölünebilir ancak bir bölümü 10 günden az olamaz. Geri kalan kısımlar serbestçe bölünebilir.
• İzin zamanını belirleme: İzni kullandırma zamanını işveren belirleyebilir; ancak işçinin talebini dikkate almak iyi niyet gereğidir.
• Başka işte çalışma yasağı: İşçi yıllık izindeyken ücret karşılığı başka bir işte çalışırsa, işveren ödenen izin ücretini geri isteyebilir.
• Peşin ödeme: İzin ücretinin izne çıkmadan önce ödenmesi zorunludur; sonradan ödeme yasaya aykırıdır.

Sonuç

Yıllık ücretli izin, 2026'da da işverenin tek taraflı olarak ortadan kaldıramayacağı yasal bir yükümlülüktür. Kıdeme göre 14, 20 ve 26 günlük alt sınırlar, peşin ödeme zorunluluğu ve kullanılmayan izinlerin fesihte ücrete dönüşmesi, KOBİ'lerin en çok dava kaybettiği alanların başında gelir. Düzenli izin kaydı tutmak, gün ve ücret hesabını güncel oranlarla doğru yapmak hem maliyetinizi öngörülebilir kılar hem de uyuşmazlık riskini düşürür. Hesaplarınızı saniyeler içinde netleştirmek için yıllık izin hesaplama aracını kullanmanızı öneririz.

Sıkça Sorulan Sorular

2026'da yıllık izin gün sayıları kaç gündür?

İş Kanunu'na göre 1-5 yıl kıdemde en az 14 gün, 5 yıldan fazla 15 yıldan az kıdemde en az 20 gün, 15 yıl ve üzeri kıdemde en az 26 gün yıllık izin verilir. 18 yaşından küçük ve 50 yaşından büyük çalışanlara kıdemine bakılmaksızın en az 20 gün izin verilmesi zorunludur.

Yıllık izne hak kazanmak için ne kadar çalışmak gerekir?

Aynı işverene bağlı olarak en az 1 yıl çalışmış olmak gerekir. Bu süreye deneme süresi de dahildir. Bir yılı doldurmayan çalışan yıllık ücretli izne hak kazanamaz.

Kullanılmayan yıllık izin parası ödenir mi?

Çalışma devam ederken yıllık izin paraya çevrilemez ve mutlaka kullandırılmalıdır. Ancak iş sözleşmesi sona erdiğinde (istifa, fesih, emeklilik) kullanılmayan tüm izin günlerinin ücreti, sözleşmenin bittiği tarihteki son brüt ücret üzerinden çalışana ödenir.

Yıllık izin ücreti nasıl hesaplanır?

İzin ücreti çıplak brüt ücret üzerinden hesaplanır; fazla mesai, prim, yol ve yemek yardımı dahil edilmez. Günlük ücret aylık brütün 30'a bölünmesiyle bulunur, izin günüyle çarpılır ve SGK işçi payı %15 ile gelir-damga vergisi kesilir. Asgari ücret tutarındaki kazanç gelir ve damga vergisinden istisnadır.

Yıllık izin bölünebilir mi?

Evet, tarafların anlaşmasıyla yıllık izin bölümlere ayrılabilir. Ancak bölünen kısımlardan birinin en az 10 gün olması zorunludur; kalan günler serbestçe bölünebilir.

İzin ücreti ne zaman ödenmelidir?

İşveren, yıllık izin ücretini çalışan izne çıkmadan önce peşin veya avans olarak ödemek zorundadır. İzin dönüşü veya maaşla birlikte sonradan ödeme yasaya aykırıdır.