Birim Maliyet Hesaplama
Birim maliyet, bir ürünü üretmek için katlanılan toplam maliyetin üretilen adet sayısına bölünmesiyle bulunan, ürün başına düşen maliyettir. Doğru fiyatlama, kârlılık analizi ve teklif hazırlama için temel bir göstergedir. Bu araç; doğrudan malzeme, doğrudan işçilik ve genel üretim giderlerini (kira, enerji, amortisman, yönetim vb.) toplayıp üretim adedine bölerek birim maliyeti hesaplar. Ayrıca hedeflediğiniz kâr marjına göre önerilen satış fiyatını ve toplam kârı da gösterir. KOBİ'ler, üreticiler, atölyeler ve e-ticaret satıcıları için fiyatlama kararlarını rakamlara dayandırmanızı sağlar. Maliyetleri sabit (genel gider) ve değişken (malzeme, işçilik) olarak ayırarak ölçek arttıkça birim maliyetin nasıl düştüğünü de görebilirsiniz.
İşletmeniz İçin Tüm Finansal Çözümler
Sıkça Sorulan Sorular
Birim maliyet nedir?
Birim maliyet, bir ürünü üretmek için katlanılan toplam maliyetin (malzeme + işçilik + genel gider) üretilen adet sayısına bölünmesiyle bulunan, ürün başına düşen ortalama maliyettir. Fiyatlama ve kârlılık analizinin temelidir.
Birim maliyet nasıl hesaplanır?
Toplam malzeme, toplam işçilik ve toplam genel üretim giderlerini toplayın, çıkan sonucu üretim adedine bölün. Örneğin 110.000 TL toplam maliyet 1.000 adede bölününce birim maliyet 110 TL olur.
Genel gidere neler dahildir?
Genel üretim giderleri; üretime dolaylı katkı sağlayan kira, elektrik, su, doğalgaz, makine amortismanı, bakım-onarım, yönetim ve idari giderler gibi sabit ve dolaylı maliyetlerdir. Belirli bir ürüne doğrudan atfedilemeyen tüm üretim giderleri buraya yazılır.
Birim maliyet ile satış fiyatı arasındaki fark nedir?
Birim maliyet, ürünü üretmenin size maliyetidir. Satış fiyatı ise bu maliyetin üzerine kâr marjı (ve KDV) eklenerek belirlenir. Maliyet artı (cost-plus) yönteminde satış fiyatı = birim maliyet × (1 + kâr marjı) şeklinde bulunur.
Üretim adedi arttıkça birim maliyet neden düşer?
Kira, amortisman, yönetim gibi sabit genel giderler üretim adedinden bağımsızdır. Daha çok ürün üretildiğinde bu sabit giderler daha fazla ürüne dağıldığı için birim başına düşen pay azalır ve birim maliyet düşer (ölçek ekonomisi).
İşçilik maliyetine SGK ve vergiler dahil mi?
Doğru birim maliyet için işçilik kalemine işçinin net ücretini değil, işverene toplam maliyetini (brüt ücret + SGK işveren payı + işsizlik işveren payı) girmelisiniz. 2026'da SGK işveren payı %21,75, işsizlik işveren payı %2'dir; teşviklerden yararlanıyorsanız net işveren maliyetini esas alın.
Kâr marjı ile kâr oranı (markup) aynı şey mi?
Hayır. Bu araçta kullanılan markup (maliyet üzeri ekleme) birim maliyete oran uygular: 110 TL maliyete %30 eklenince 143 TL eder. Satış fiyatına oranlı brüt kâr marjı ise farklıdır; 143 TL'lik satışta 33 TL kâr, satışın yaklaşık %23'üdür. Araç her iki değeri de gösterir.
Nasıl hesaplanır?
Birim Maliyet = (Toplam Malzeme + Toplam İşçilik + Toplam Genel Gider) / Üretim Adedi Birim Satış Fiyatı (KDV Hariç) = Birim Maliyet × (1 + Kâr Marjı %) Birim Satış Fiyatı (KDV Dahil) = Birim Satış Fiyatı × (1 + KDV Oranı %)
- Üretim için harcanan toplam hammadde/malzeme maliyetini girin.
- Üretimde çalışan personelin toplam işçilik maliyetini (SGK işveren payı dahil) girin.
- Kira, enerji, amortisman, yönetim gibi tüm genel üretim giderlerinin toplamını girin.
- Bu maliyetlerle üretilen toplam ürün adedini girin.
- Maliyetlerin tamamını toplayıp üretim adedine bölün; sonuç birim maliyettir.
- Hedef kâr marjınızı girerek önerilen birim satış fiyatını (KDV hariç ve dahil) görün.
- Toplam kâr ve birim kâr projeksiyonunu inceleyerek fiyatlama kararınızı verin.
Örnek
- Malzeme 50.000 TL, İşçilik 40.000 TL, Genel gider 20.000 TL, Üretim 1.000 adet → Toplam maliyet 110.000 TL, Birim maliyet 110 TL
- Birim maliyet 110 TL, Kâr marjı %30 → Birim satış fiyatı (KDV hariç) 143 TL; %20 KDV dahil 171,60 TL
- Malzeme 30.000 TL, İşçilik 0 TL, Genel gider 6.000 TL, Üretim 600 adet → Toplam maliyet 36.000 TL, Birim maliyet 60 TL
İlgili araçlar
Konuyla ilgili rehberler
- Kâr Marjı ve Markup: Doğru Fiyatlama Rehberi 2026
Kâr marjı ve markup farkını formüllerle öğrenin, ürününüzü 2026 maliyetlerine göre doğru fiyatlayın. Hemen ücretsiz hesaplama aracını kullan
- Besicilik Nasıl Yapılır? 2026 Maliyet Hesabı ve Destekler
Besicilikte kâr; besi süresi, yem dönüşümü ve alım zamanlamasıyla belirlenir. 30 başlık örnek hesap, sübvansiyonlu kredi, destekler ve fiyat
- Sera Kurulumu 2026: Maliyet, Hibe ve Geri Dönüş Süresi
Sera tipine göre maliyet aralıkları, atlanan yatırım kalemleri, KKYDP hibesinde KDV tuzağı, köprü finansman ihtiyacı ve yatırım öncesi kontr