Zincir İskonto Hesaplama (Ardışık İndirim)

Zincir (ardışık) iskonto, bir liste fiyatına birden fazla indirim oranının sırayla uygulanmasıdır. Toptan ticarette, distribütör-bayi anlaşmalarında ve tedarik sözleşmelerinde sık karşılaşılan bu yapıda iskontolar toplanmaz; her iskonto bir önceki adımdan kalan tutar üzerine işler. Örneğin %20 + %10 zincir iskonto, %30 değil; toplam %28 indirime denk gelir. Bu araç liste fiyatınıza en fazla dört iskontoyu sırayla uygulayarak net fiyatı, toplam indirim tutarını ve tüm bu iskontoların yerine geçecek tek (efektif) iskonto oranını hesaplar. Böylece farklı zincir iskonto tekliflerini tek bir orana indirgeyip adil biçimde karşılaştırabilirsiniz.

TL
%
%
%
%
Liste fiyatı₺1.000,00
1. iskonto sonrası (%20)₺800,00
2. iskonto sonrası (%10)₺720,00
Net fiyat (KDV hariç)₺720,00
Toplam indirim tutarı₺280,00
Efektif tek iskonto oranı%28
İskonto oranları toplamı (naif)%30

İşletmeniz İçin Tüm Finansal Çözümler

Sıkça Sorulan Sorular

Zincir iskonto ile oranları toplamak neden farklı sonuç verir?

İskontolar toplanmaz çünkü ikinci iskonto liste fiyatına değil, birinci iskontodan sonra kalan tutara uygulanır. %20 + %10 zincir iskonto, %30 değil %28 indirime denk gelir. Bu yüzden efektif oran her zaman oranların toplamından küçüktür.

İskontoların uygulanma sırası net fiyatı değiştirir mi?

Hayır. Çarpma işleminin yer değiştirme özelliği gereği iskontoları hangi sırayla uygularsanız uygulayın net fiyat aynı çıkar. %20 sonra %10 ile %10 sonra %20 aynı sonucu verir. Sıra yalnızca ara adım tutarlarını etkiler.

Efektif tek iskonto oranı ne işe yarar?

Birden fazla iskontodan oluşan bir teklifi tek bir orana indirger; böylece farklı zincir iskonto tekliflerini (örn. %25 tek iskonto ile %20+%10) doğrudan karşılaştırabilir, en avantajlısını seçebilirsiniz.

KDV iskontodan önce mi sonra mı hesaplanır?

Standart ticari uygulamada KDV, tüm iskontolar düşüldükten sonraki net fiyat üzerinden hesaplanır. Bu araç da KDV'yi net fiyat üzerine ekler; faturada KDV matrahı iskontolu net tutardır.

Bir iskonto alanını boş veya sıfır bırakırsam ne olur?

0 girilen veya boş bırakılan iskonto adımı hesaba katılmaz, net fiyatı değiştirmez. Yalnızca uygulanan (sıfırdan büyük) iskontolar zincire dahil edilir.

Zincir iskonto nerelerde kullanılır?

Toptan ve distribütör ticaretinde sık görülür: liste fiyatı + bayi iskontosu + miktar/kampanya iskontosu + erken ödeme iskontosu gibi katmanlar üst üste uygulanır. Bu yapıya kademeli veya ardışık iskonto da denir.

Negatif veya %100'den büyük oran girersem?

Araç oranları otomatik olarak %0 ile %100 arasına sınırlar. %100 iskonto net fiyatı sıfıra indirir; negatif değerler 0 kabul edilir, yani fiyatı artırmaz.

Nasıl hesaplanır?

Net Fiyat = Liste Fiyatı × (1 − d1) × (1 − d2) × ... × (1 − dn) | Efektif İskonto = 1 − [(1 − d1) × (1 − d2) × ... × (1 − dn)] | Toplam İndirim = Liste Fiyatı − Net Fiyat (di = iskonto oranı / 100)

  1. Liste (iskontosuz) fiyatını girin.
  2. İskonto oranlarını uygulanma sırasıyla girin; kullanmadığınız alanları 0 bırakın.
  3. Her oranı ondalığa çevirin (örn. %20 = 0,20) ve kalan çarpanı bulun (1 − 0,20 = 0,80).
  4. Tüm kalan çarpanları birbiriyle çarpın: 0,80 × 0,90 = 0,72.
  5. Liste fiyatını bu çarpanla çarparak net fiyatı bulun (1.000 × 0,72 = 720 TL).
  6. Efektif tek iskontoyu bulmak için çarpanı 1'den çıkarın: 1 − 0,72 = 0,28 → %28.
  7. İsterseniz KDV oranını seçerek net fiyatın KDV dahil tutarını görün.

Örnek

  • Liste 1.000 TL, iskontolar %20 + %10 → Net fiyat 720 TL, toplam indirim 280 TL, efektif iskonto %28 (naif toplam %30 yanlıştır)
  • Liste 5.000 TL, iskontolar %15 + %10 + %5 → Net fiyat 5.000 × 0,85 × 0,90 × 0,95 = 3.633,75 TL, efektif iskonto %27,325
  • Liste 2.000 TL, iskonto %25 (tek), KDV %20 → Net 1.500 TL, efektif iskonto %25, KDV dahil 1.800 TL

Konuyla ilgili rehberler