Şirket Değerleme Hesaplama (Çarpan Yöntemi)

Çarpan (multiple) yöntemi, bir şirketin değerini en hızlı tahmin etme biçimidir: şirketin yıllık FAVÖK'ünü (faiz, vergi ve amortisman öncesi kâr) ya da cirosunu, ait olduğu sektörün ortalama çarpanı ile çarparsınız. Çıkan rakam şirketin "firma değeri" (Enterprise Value / EV), yani borçlar dahil tüm işin değeridir. Hissedarın eline geçecek özkaynak değerini bulmak için bu tutardan net borcu düşmek gerekir. Bu araç, sektörünüze uygun 2026 çarpanlarını kullanarak FAVÖK veya ciro bazlı tahmini şirket değerinizi, net borç düzeltmesi ve KOBİ/likidite iskontosu ile birlikte saniyeler içinde hesaplar. Sonuç bir başlangıç tahminidir; gerçek bir satış/yatırım sürecinde bağımsız değerleme uzmanı görüşü şarttır.

TL
TL
x
TL
%
Kullanılan FAVÖK çarpanı6
Firma değeri (EV)₺12.000.000,00
KOBİ / likidite iskontosu-₺3.000.000,00
Tahmini özkaynak (hisse) değeri₺9.000.000,00

İşletmeniz İçin Tüm Finansal Çözümler

Sıkça Sorulan Sorular

FAVÖK çarpanı mı ciro çarpanı mı kullanmalıyım?

Şirketiniz düzenli kâr ediyorsa FAVÖK (EBITDA) çarpanı daha doğru sonuç verir, çünkü operasyonel nakit yaratma gücünü ölçer. Henüz kâr etmeyen, hızlı büyüyen veya erken aşama şirketlerde ise ciro (net satış) çarpanı tercih edilir. Enflasyonist ortamda net kâr yanıltıcı olabildiğinden FAVÖK çoğu KOBİ için en güvenilir bazdır.

Sektör çarpanları nereden geliyor?

Araçtaki çarpanlar, BIST'te işlem gören sanayi şirketlerinin 2026 beklenen 5x-7x FD/FAVÖK bandı ile küresel KOBİ değerleme aralıkları (4x-15x) temel alınarak, Türkiye KOBİ ölçeğine uyarlanmış ortalamalardır. Gerçek değerleme için sektörünüzdeki benzer işlemlerin (M&A) gerçek çarpanlarını kullanmanız önerilir; bunları 'Özel çarpan' alanına girebilirsiniz.

Firma değeri (EV) ile özkaynak değeri farkı nedir?

Firma değeri (Enterprise Value), borçlar dahil tüm işin değeridir. Özkaynak (hisse) değeri ise hissedarların eline geçecek tutardır ve firma değerinden net finansal borç düşülerek bulunur. Bir şirketi satın alan, borcunu da devraldığı için ödeyeceği gerçek tutar özkaynak değeridir.

KOBİ iskontosu neden uygulanıyor?

Halka açık şirketlerin hisseleri borsada anında alınıp satılabilir; bir KOBİ hissesi ise kolay nakde çevrilemez. Bu likidite eksikliği, küçük ölçek riski ve tek kişiye bağımlılık nedeniyle KOBİ'lerin değerinden tipik olarak %20-40 likidite/büyüklük iskontosu yapılır. Halka açık çarpanları doğrudan kullanırken bu iskontoyu eklemek değeri gerçekçi kılar.

Net borç negatif olursa ne olur?

Şirketinizin finansal borcu, sahip olduğu nakit ve nakit benzerlerinden az ise net nakit (fazla nakit) durumundasınız demektir. Bu durumda net borç alanına negatif değer girin; araç bu nakdi firma değerine ekleyerek özkaynak değerini yükseltir.

Bu hesaplama resmi/bağlayıcı bir değer mi?

Hayır. Çarpan yöntemi bir ön tahmin (hızlı değerleme) sağlar. Gerçek bir satış, ortaklık veya yatırım sürecinde indirgenmiş nakit akışı (İNA/DCF) analizi, benzer işlem incelemesi ve bağımsız bir değerleme uzmanı raporu gerekir. Bu sonuç müzakerede başlangıç noktası olarak kullanılmalıdır.

FAVÖK'ü nasıl hesaplarım?

FAVÖK = Net kâr + Faiz giderleri + Vergi + Amortisman ve itfa payları. Alternatif olarak faaliyet kârına (esas faaliyet kârı) amortismanı ekleyerek de bulabilirsiniz. Tek seferlik olağandışı gelir/giderleri ayıklamak (düzeltilmiş FAVÖK) değerlemeyi daha sağlıklı yapar.

Nasıl hesaplanır?

Firma Değeri (EV) = FAVÖK x Sektör Çarpanı (veya) Ciro x Sektör Çarpanı Özkaynak Değeri = Firma Değeri - Net Borç Tahmini Hisse Değeri = Özkaynak Değeri x (1 - KOBİ/Likidite İskontosu)

  1. Değerleme bazını seçin: kâr eden şirketler için FAVÖK (EBITDA), henüz kâr etmeyen/erken aşama şirketler için ciro.
  2. Şirketinizin ait olduğu sektörü seçin; araç bu sektörün 2026 ortalama çarpanını otomatik kullanır.
  3. Seçtiğiniz baza göre yıllık FAVÖK veya yıllık ciro tutarını girin.
  4. Sektör ortalaması yerine kendi çarpanınızı kullanmak isterseniz 'Özel çarpan' alanına yazın.
  5. Net finansal borcunuzu (toplam kredi/finansal borç eksi nakit) girin. Net nakit fazlanız varsa negatif değer girin.
  6. Halka açık olmayan KOBİ'ler için likidite/büyüklük iskontosunu (%20-40 tipik) girin.
  7. Sonuçta firma değeri (EV) ve net borç ile iskonto düşülmüş tahmini özkaynak (hisse) değerini görün.

Örnek

  • Teknoloji şirketi, FAVÖK bazı, FAVÖK 5.000.000 TL, çarpan 8.5x, net borç 2.000.000 TL, iskonto %25 → Firma değeri 42.500.000 TL; net borç düşülünce 40.500.000 TL; %25 iskonto sonrası tahmini hisse değeri 30.375.000 TL
  • Perakende şirketi, ciro bazı, ciro 10.000.000 TL, çarpan 0.8x, net borç 0, iskonto %0 → Firma değeri 8.000.000 TL; tahmini hisse değeri 8.000.000 TL
  • Üretim şirketi, FAVÖK bazı, FAVÖK 3.000.000 TL, çarpan 6.0x, net nakit 1.000.000 TL (net borç -1.000.000), iskonto %30 → Firma değeri 18.000.000 TL; net nakit eklenince 19.000.000 TL; %30 iskonto sonrası 13.300.000 TL

Konuyla ilgili rehberler